Pierwszy dzień naszych warsztatów ma dziesięć części i najdłuższa z nich nie dotyczy ani terminala, ani automatyzacji. Przez prawie dwie godziny kursanci opowiadają AI o sobie, o swoich klientach i o swojej ofercie, a AI zapisuje z tego pliki. Claude Code instalujemy dopiero wtedy, gdy te pliki są gotowe. Kolejność jest celowa, bo bez nich każde zadanie, które potem zlecisz agentowi AI, zaczyna się od zgadywania.
Profil, persona i oferta – trzy pliki i gdzie je trzymać
Profil, persona i oferta to trzy osobne pliki: pierwszy opisuje ciebie, drugi twojego idealnego klienta, trzeci to, co sprzedajesz. Piszesz je dlatego, że każda nowa rozmowa z Claude Code zaczyna się bez wiedzy o tobie. To, co wygląda na pamięć, to zapisane notatki i pliki, które Claude Code czyta na starcie rozmowy. Jeśli nie ma czego przeczytać, agent AI dopytuje albo zgaduje – i zgaduje zwykle coś ogólnego.
Wszystkie trzy to zwykłe pliki tekstowe w formacie Markdown. Na warsztatach nazywają się profil.md, persona.md i oferta.md, ale nazwy są umowne. W projekcie w claude.ai albo w Claude Desktop wgrywasz je do wiedzy projektu. W Claude Code leżą w folderze, w którym pracujesz. O tym, gdzie ich szukać i kiedy po nie sięgać, mówi wtedy jedno zdanie w CLAUDE.md – pliku z instrukcjami, który Claude Code wczytuje na początku każdej rozmowy. Wystarczy poprosić AI o dopisanie zdania w rodzaju: „moje stałe dane są w plikach profil.md, persona.md i oferta.md – przeczytaj właściwy, kiedy potrzebujesz wiedzieć, kim jestem, do kogo piszę albo co sprzedaję”. Claude Code otwiera plik wskazany w ten sposób dopiero wtedy, gdy uzna go za potrzebny. Dlatego zdanie w CLAUDE.md mówi też, kiedy Claude Code ma zajrzeć do profilu, persony albo oferty – bez tej wskazówki może po nie w ogóle nie sięgnąć.
Treść profilu, persony i oferty to stałe fakty. Zapisujesz je raz, a poprawiasz wtedy, gdy zmienia się twoja praca: dochodzi nowa usługa, inny typ klienta, nowy cennik. Tym różnią się od notatek, które przybywają z każdą rozmową.
Jak ułożyć obok stałych faktów to, co rośnie z każdą rozmową, opisujemy w Poradzie o własnym banku pamięci.
Profil: plik o tobie, nie o twojej firmie
Profil opisuje ciebie, a twoja firma jest w nim tylko jednym z wątków. Na warsztatach profil powstaje z wywiadu w trzech częściach i te części dobrze pokazują, co powinno się w nim znaleźć:
- kim jesteś – twoja rola, czym się zajmujesz, z jakich narzędzi korzystasz, jak wygląda twój zwykły dzień i w jakich godzinach najlepiej ci się pracuje w skupieniu;
- co cię blokuje – co zabiera najwięcej czasu, chociaż nie powinno, co frustruje, jakie projekty prowadzisz i jakie zobowiązania masz teraz na głowie, o czym decydujesz bez konsultacji, a co musisz z kimś uzgodnić;
- dokąd zmierzasz – cele na najbliższy rok, czego chcesz robić więcej, a czego mniej, jak wolisz dostawać uwagi i w jakich sprawach AI ma najpierw zapytać.
Każda z tych informacji przydaje się przy innym zadaniu. Jeśli AI nie zna twoich godzin skupienia, w planie dnia wstawi pisanie oferty na porę, w której i tak nie dasz rady się skupić. Jeśli AI nie wie, co musisz z kimś uzgodnić, w odpowiedzi na zapytanie klienta obieca termin, na który nie masz jeszcze zgody.
Profil najłatwiej zrobić wywiadem: AI zadaje pytania, a ty odpowiadasz. Cały przebieg, razem ze zdaniem, którym wskazujesz profil w CLAUDE.md, opisujemy w lekcji o profilu w Claude Code.
Persona: do kogo piszesz i jakimi słowami
Persona nie opisuje konkretnej osoby, tylko typ klienta, do którego kierujesz ofertę. Dlatego w pliku są cechy wspólne twoich klientów, a nie nazwiska czy dane kogoś, z kim pracujesz. Persona leży w osobnym pliku, bo opisuje kogoś innego niż ty: profil mówi agentowi AI, kto pisze, a persona – do kogo.
Dobra persona opisuje:
- kim jest ten klient – rolę, rodzaj i wielkość firmy, to, jak radzi sobie z technologią;
- czego chce i co go boli – cele, problemy i to, po czym pozna, że mu się udało;
- co sprawia, że zaczyna szukać pomocy, i jakie obiekcje zgłasza, razem z twoimi odpowiedziami na nie;
- jakim językiem mówi o swoim problemie – słowa, które do niego trafiają, ton, którego oczekuje, i to, czego w rozmowie z nim unikać.
Najwięcej daje opis języka, którym mówi klient. Post na LinkedIna albo odpowiedź na zapytanie, napisane bez persony, brzmią jak tekst do wszystkich. Kiedy AI ma personę, pisze słowami, których twój klient sam używa.
Na warsztatach personę robimy zaraz po profilu, bo AI buduje ją na tym, co już jest w profil.md. Jeśli wiesz, kim jest twój klient, AI zadaje pytania i porządkuje twoje odpowiedzi. Jeśli jeszcze nie wiesz, proponuje kilka grup klientów dopasowanych do tego, co stoi w profilu, a ty wybierasz jedną.
Oferta: skąd AI bierze twoje ceny
Oferta to plik z twoimi usługami albo produktami. Przy każdej pozycji powinny się znaleźć: nazwa, dla kogo jest, jaki problem rozwiązuje, w jakiej formie trafia do klienta, co klient dostaje, cena i sposób rozliczenia, czas trwania i to, czym się wyróżnia. Przy kilku produktach ten plik zamienia się w katalog.
Najważniejsza jest w nim cena. Bez tego pliku AI poproszone o wycenę nie ma skąd wziąć twojej stawki, więc albo dopyta, albo poda liczbę, która tylko brzmi wiarygodnie. Sam plik jeszcze nie zabrania AI zgadywania, dlatego warto dopisać wprost regułę: żadnej ceny, której nie ma w ofercie. W Claude Code poproś o dopisanie jej do CLAUDE.md, a w claude.ai wpisz ją do instrukcji projektu.
Ofertę najłatwiej zbudować z tego, co już masz: AI wyciąga najważniejsze informacje ze strony z usługami albo z cennika. Zanim AI zapisze plik oferty, sprawdź, czy dobrze odczytało nazwy usług i ceny – na warsztatach robimy to razem z kursantami. Inaczej pomyłka, na przykład cena netto odczytana jako brutto, trafi do pliku, z którego agent AI będzie ją brać przy każdej kolejnej wycenie.
Profil służbowy i prywatny – każdy w osobnym projekcie
Profil służbowy i profil prywatny to dwa różne pliki, bo w pracy i poza nią liczy się co innego: inne cele, inne godziny, inny ton. Każdy z nich dostaje własny projekt. W claude.ai każdy projekt ma własną wiedzę i własną historię czatów. W Claude Code uruchamianym w terminalu projektem jest folder ze swoim CLAUDE.md: w folderze służbowym Claude Code korzysta z profilu służbowego, a w prywatnym – z prywatnego. Niczego nie przełączasz ręcznie.
Claude Code wczytuje CLAUDE.md z folderu, w którym go uruchamiasz, i z każdego folderu nad nim. Gdyby folder prywatny leżał wewnątrz służbowego, Claude Code uruchomiony w prywatnym dostałby naraz oba zdania o profilu i dwa opisy ciebie, które sobie przeczą. Dlatego te dwa foldery trzymaj obok siebie, a nie jeden w drugim.
W projekcie prywatnym zwykle nie ma ani persony, ani oferty – te pliki są potrzebne tam, gdzie coś sprzedajesz.
Kilka typów klientów – kilka person w jednym projekcie
Jedna persona przestaje wystarczać, kiedy masz kilka typów klientów. Na warsztatach pytamy o to wprost: masz jednego idealnego klienta czy kilku? Jedna z osób na kursie odpowiedziała bez namysłu, że jednego nie ma nigdy – zawsze jest ich kilku.
U nas w JUSTAUTOMATE persony są dwie. Pierwsza to osoba, która chce się nauczyć pracy z AI na szkoleniu. Druga potrzebuje pomocy we wdrożeniu AI w swojej firmie albo w zbudowaniu automatyzacji. Każda przychodzi z innym problemem i opisuje go innymi słowami. Jedna wspólna persona wyszłaby tak ogólna, że agent AI pisałby do obu osób tak samo – i do żadnej z nich dobrze.
Każda persona dostaje osobny plik, na przykład persona-szkolenia.md i persona-wdrozenia.md, a wszystkie leżą w tym samym projekcie, obok jednego profilu i jednej oferty. Osobny projekt nie jest tu potrzebny, bo profil i oferta zostają te same – osobne projekty są dla osobnych profili. W Claude Code zdanie w CLAUDE.md wymienia wtedy każdy plik persony i mówi, którego typu klienta dotyczy.
Czy jedna persona ci wystarcza, możesz sprawdzić z pomocą AI:
Przeczytaj persona.md i oferta.md. Sprawdź, czy wszystkie moje usługi są skierowane do klienta opisanego w personie, czy któraś trafia do kogoś innego – z innym problemem, innymi obiekcjami albo innym językiem. Jeśli tak, zaproponuj, jak podzielić personę na kilka, ale niczego nie zmieniaj, dopóki nie zatwierdzę podziału.
Ten prompt działa tak samo w Claude Code uruchomionym w folderze z tymi plikami i w czacie projektu w claude.ai. AI sprawdzi każdą usługę z oferty pod kątem klienta opisanego w personie i wskaże te, które pasują do kogoś innego.
Na koniec, w skrócie
Profil, personę i ofertę przygotuj, zanim zaczniesz budować z agentem AI cokolwiek, co dotyczy ciebie, twoich klientów albo twojej oferty. Kiedy jeden profil albo jedna persona przestaje wystarczać, drugi profil dostaje osobny projekt, a druga persona trafia do tego samego projektu, obok pierwszej.